Rusiya Elmlər Akademiyasının Kosmik Tədqiqatlar İnstitutunun Günəş Astronomiyası Laboratoriyası 2026-cı ilin ilk günlərində qeyri-adi dərəcədə yüksək geomaqnit aktivliyi qeydə alıb.

ERAmedia xəbər verir ki, alimlərin məlumatına görə, pozuntuların artım tempi son onilliklərin rekord göstəricilərini də üstələyir. Bu isə Günəş dinamikasında potensial olaraq çox aktiv bir ilin başlaya biləcəyinə işarədir.

Yanvarın əvvəlindən etibarən 13 günün 8-də geomaqnit fırtınaları və pozuntular müşahidə olunub. Bu göstərici 2025-ci ilin orta səviyyəsindən xeyli yüksəkdir. Laboratoriyanın “Teleqram” kanalında qeyd olunur ki, bu cür sürətli artım son onilliklər üçün nadir haldır.

“İlk 13 günün nəticələrinə əsasən bütün il üçün qlobal nəticə və proqnoz vermək düzgün deyil. Amma ən azı onu demək olar ki, ötən ilin rekordlarının yeni ildə yenilənməsi ehtimalı artıq yaranıb”, — deyə məlumatda bildirilir.

Bu, Günəşin aktiv fazaya daxil ola biləcəyini göstərir, lakin dəqiq nəticələr üçün daha çox müşahidəyə ehtiyac var.

Yanvarın 12-də astronomlar Günəşdə iri bir aktiv zona qeydə alıblar. Son dörd gün ərzində ulduzun bizə görünməyən tərəfində yerləşən bu sahədə ən azı iki güclü, ehtimal ki, X sinifli (ən yüksək səviyyə) alışma baş verib.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, yaxın iki gün ərzində bu zona Yerə tərəf görünən hissəyə çıxacaq və prosesləri daha ətraflı öyrənmək mümkün olacaq. Hələlik bu alışmaların Yerə təsiri istisna edilir, lakin gələcək müşahidələr bir həftəlik proqnoz verməyə imkan yaradacaq.

Belə aktiv sahələr koronal kütlə atılmaları və güclü alışmaların mənbəyidir. Bu hadisələr geomaqnit fırtınalarına səbəb ola, peyklərin, enerji sistemlərinin və insanların sağlamlığının təhlükəsizliyinə təsir göstərə bilər. Alimlər mümkün nəticələri vaxtında proqnozlaşdırmaq üçün daimi monitorinqin vacibliyini vurğulayırlar.

2026-cı ilin yanvar ayının ilk 13 günündə 8 dəfə geomaqnit qasırğası qeydə alınıb. Bu göstərici 2025-ci ilin orta səviyyəsini və son onilliklərin rekord templərini üstələyir. Bu, Günəş aktivliyində mümkün yeni rekordların başlanğıcı kimi qiymətləndirilir. İki X sinifli alışma baş vermiş böyük aktiv zona yaxın iki gün ərzində Yerə görünən tərəfə çıxacaq və ətraflı öyrəniləcək. Hələlik Yer üçün ciddi təhlükə yoxdur, lakin vəziyyət daimi nəzarətdə saxlanılır.

Əli Fərhad