Azərbaycan teatr və kino sənətinin yaddaşında özünəməxsus iz qoyan aktyorlardan biri də Rəşid Səməndərdir.

ERAmedia xəbər verir ki, sənətkar ailəsində böyüyən aktyor cəmi 45 il ömür sürsə də, teatr səhnəsində, televiziya və kinoda, eləcə də radio efirində yaratdığı obrazlarla Azərbaycan mədəniyyətinə öz töhfəsini verib.

1975-ci il oktyabrın 8-də dünyaya gələn Rəşid Səməndərin uşaqlıq illəri sənət adamlarının əhatəsində keçib. Atası, Azərbaycan teatrının tanınmış simalarından Səməndər Rzayev oğlunun aktyor olmasını arzulamırdı. Səhnə həyatının çətinliklərini yaxından bilən sənətkar Rəşidin daha rahat və sabit peşə seçməsini istəyir, onun diplomat olacağına ümid edirdi.

Lakin həyatın gedişi bu arzunu dəyişdi. 1986-cı ildə atasını itirən Rəşid həmin vaxt cəmi 11 yaşında idi. Bu itki onun yaddaşında silinməz iz buraxdı. Atasının yoxluğu ilə böyüyən Rəşid sonralar öz həyatını onun başladığı sənət yolunun davamına həsr etdi.

Bu bağlılığın ən təsirli nümunələrindən biri radio yaradıcılığında özünü göstərdi. Səməndər Rzayevin uzun illər səsləndirdiyi “Bulaq” verilişində sonralar oğlu Rəşid Səməndərin səsi eşidildi. Dinləyicilər üçün bu, sadəcə bir aparıcının səsi deyildi. Ata ilə oğul arasında sənət vasitəsilə yaranan mənəvi bağın davamı idi.

Rəşid Səməndər peşəkar səhnəyə 1996-cı ildə Akademik Milli Dram Teatrında çıxdı. Burada çalışdığı illər ərzində müxtəlif xarakterli obrazlara müraciət edən aktyor özünü həm klassik, həm də dramatik rolların ifaçısı kimi təsdiqlədi.

Onun teatr repertuarında “Şah Edip”də Kreont, “Özümüzü kəsən qılınc”da Yanq Çunq və “Qisas qiyamətə qalmaz” tamaşasında Nurlan kimi obrazlar xüsusi yer tuturdu. Aktyor bu rollarda qəhrəmanların xarakterini yalnız zahiri ifadə vasitələri ilə deyil, daxili emosional aləmləri ilə birlikdə təqdim etməyə çalışırdı.

Rəşid Səməndərin yaradıcılıq fəaliyyəti teatrla məhdudlaşmırdı. O, ekran əsərlərində də müxtəlif obrazları canlandıraraq tamaşaçı qarşısına çıxıb. “Leyli və Məcnun” filmində İbn Səlam, “Dəvətnamə” televiziya tamaşasında Qurban və “Hacı Qara” filmində Əsgər bəy onun yadda qalan ekran obrazları sırasında yer alır.

Aktyorun doğma teatrından uzaqlaşdırılması isə yaradıcılıq həyatının ən ağır mərhələlərindən birinə çevrildi. Buna baxmayaraq, o, səhnədən tamamilə ayrılmadı. Sonrakı illərdə Cəfər Cabbarlı adına İrəvan Dövlət Azərbaycan Dram Teatrında fəaliyyətini davam etdirdi. Burada yenidən tamaşaçı qarşısına çıxan Rəşid Səməndər sənətə olan bağlılığını sonadək qorudu.

Onun kino yaradıcılığının son nümunələrindən biri Elvin Mirzəyevin “Qul” filmi oldu. Ekran əsəri 2022-ci ildə təqdim edilsə də, çəkilişlər aktyorun sağlığında həyata keçirilmişdi. Rəşid Səməndərin filmdəki rolu onun kino fəaliyyətinin son səhifələrindən biri kimi yadda qaldı.

Sənətçinin xarakteri də yaradıcılığı qədər diqqət çəkirdi. Həmkarlarının xatirələrində Rəşid Səməndər səmimi, həssas və təvazökar insan kimi xatırlanır. O, şəxsi həyatını nümayiş etdirməyi sevmir, diqqəti daha çox sənətinə yönəldirdi. Ömrünün son illərində yaşadığı mənəvi çətinliklər və tənhalıq isə onun həyat hekayəsinin kövrək tərəflərindən birinə çevrildi.

2020-ci il noyabrın 20-də Rəşid Səməndərin həyatına son qoyuldu. Onun ölümü Azərbaycan teatr və kino ictimaiyyəti üçün ağır itki oldu. Cəmi 45 yaşında dünyasını dəyişən aktyor arxasında böyük həcmdə deyil, lakin dəyərli və seçilən sənət irsi qoydu.

Bu gün Rəşid Səməndəri xatırladan yalnız səhnədə yaratdığı obrazlar deyil. Onun səsi, filmləri, televiziya tamaşaları və atasından miras qalan sənət ənənəsini yaşatmaq cəhdi də bu xatirənin mühüm hissəsidir.

Rəşid Səməndərin adı Azərbaycan mədəniyyətinin yaddaşında həm istedadlı aktyor, həm də atasının sənət yolunu öz taleyinə çevirən sənətkar kimi qalacaq.

Ruhu şad olsun.

Mələk Onur