ABŞ prezidenti Donald Tramp bəyan edib ki, Tehran Vaşinqtonla razılaşmaya getməz və raket proqramını davam etdirərsə, ABŞ yenidən İrana zərbə endirə bilər.

ERAmedia-nın məlumatına görə, Ağ Evdə jurnalistlərlə söhbətində Tramp bildirib ki, ABŞ Silahlı Qüvvələrinin Fordo, Natanz və İsfahan­dakı İran nüvə obyektlərinə endirdiyi zərbələr olmasaydı, Yaxın Şərqdə vəziyyəti sabitləşdirmək mümkün olmazdı.

Onun sözlərinə görə, İran nüvə proqramını bərpa etməyə “cəhd göstərə bilər”.

“Onların bərpa üçün çox vaxta ehtiyacı olacaq, amma əgər bunu bizimlə razılaşma olmadan etmək istəyirlərsə, biz həmin proqramı məhv edərik. Biz onların raketlərini çox tez məhv edə bilərik”, – Tramp deyib.

Xatırladaq ki, noyabrın əvvəlində İranın xarici işlər naziri Abbas Araqçi “Əl-Cəzirə” telekanalına müsahibəsində rəsmi Tehranın uranın dinc məqsədlərlə zənginləşdirilməsini davam etdirəcəyini, raket proqramının gələcəyinin isə müzakirə mövzusu olmadığını bildirmişdi. O qeyd etmişdi ki, “heç bir sağlam düşüncəli insan proqramın hərbi komponentindən imtina etməz”.

Qeyd edək ki, Trampın İrana qarşı yenidən hərbi zərbələr mümkünlüyünü dilə gətirməsi iki ölkə arasında münasibətlərin daha da gərginləşdiyini göstərir. Onun bu bəyanatı həm ABŞ daxilindəki siyasi auditoriyaya, həm də Tehrana ünvanlanan təzyiq mesajı kimi qiymətləndirilə bilər. Trampın əvvəlki zərbələrin Yaxın Şərqdə sabitlik yaratdığına dair iddiaları isə bir çox analitik tərəfindən mübahisəli sayılır. Vaşinqtonun İranın nüvə və raket proqramına dair tələbləri ABŞ-ın regionda təsirini gücləndirmək cəhdinin tərkib hissəsidir.

Tehran öz raket proqramını milli təhlükəsizlik məsələsi kimi görür və onun müzakirə edilməsini qəbul etmir. Abbas Araqçinin açıqlamaları göstərir ki, İran bu sahədə geri addım atmağı müdafiə qabiliyyətinin zəifləməsi kimi qiymətləndirir. Bu məsələ tərəflər arasında kompromis imkanlarını daha da azaldır və gərginliyin uzunmüddətli olacağını ehtimal etdirir. Tramp administrasiyasının sərt ritorikası İrana əlavə iqtisadi və siyasi təzyiq yaratmaq məqsədi daşıya bilər.

Bununla belə, ABŞ-ın hərbi güc tətbiqi ilə bağlı iddiaları regionda yeni silahlanma yarışının risklərini artırır. Ümumilikdə, tərəflərin sərt mövqeyi diplomatik dialoqu çətinləşdirir və vəziyyətin siyasi həll perspektivlərini daha da uzaqlaşdırır.

ERAmedia Analitik Qrupu