ABŞ prezidenti Donald Tramp Respublikaçı senator Lindsi Qrem üçün təşkil edilən telekonfransda çıxış edərək İranla bağlı vəziyyətə dair seçicilərə mesajlar verib.

ERAmedia xəbər verir ki, Tramp İranla bağlı məsələlərdə ABŞ-ın yaxşı mövqedə olduğunu və danışıqlar prosesinin müsbət istiqamətdə irəlilədiyini bildirib. O, bu prosesin yaxın zamanda başa çatacağını qeyd edib.

ABŞ prezidenti “Çox güclü bir komandayıq və məncə bu mübarizəni qazanırıq. Növbəti iki həftə ərzində tam qələbə elan etdiyimizdə, həqiqətən də qalib gəlmiş olacağıq” ifadəsini işlədib.

Tramp həmçinin bu prosesin davam etməsi ilə ABŞ-da benzin qiymətlərinin sürətlə aşağı düşəcəyini vurğulayıb və seçiciləri Lindsi Qremə səs verməyə çağırıb.

ABŞ prezidenti Donald Tramp daha əvvəl “Truth Social” hesabında İsrail və İran arasında artan gərginliyə də münasibət bildirərək, hər iki tərəfi “dərhal” döyüşləri dayandırmağa çağırmışdı.

ABŞ Prezidenti Donald Trampın İranla bağlı “iki həftə ərzində tam qələbə” açıqlaması klassik diplomatik dil çərçivəsindən daha çox siyasi kommunikasiya aləti kimi görünür. Burada əsas məqsəd real hərbi və ya diplomatik nəticəni təsvir etməkdən çox, güc və nəzarət obrazı yaratmaqdır. “Qələbə” terminindən istifadə siyasətdə tez-tez emosional təsir gücünü artırmaq və ictimai rəy üzərində dominantlıq qurmaq üçün tətbiq olunur.

Açıqlamada diqqət çəkən əsas məqamlardan biri Trampın mesajını birbaşa seçici bazasına yönəltməsidir. Lindsi Qrem kimi Respublikaçı fiqurun adının çəkilməsi və səsverməyə çağırış, mövzunun xarici siyasət çərçivəsindən çıxaraq daxili siyasi mübarizəyə daxil olduğunu göstərir. Bu yanaşma ABŞ-da seçki dövrlərində tez-tez müşahidə olunan “xarici siyasətin daxili siyasətə çevrilməsi” tendensiyasına uyğun gəlir.

Trampın çıxışında həm “qələbə” iddiası, həm də danışıqlar prosesinin müsbət getdiyi barədə vurğular paralel şəkildə yer alır. Bu ikili yanaşma ABŞ-ın İran siyasətində iki fərqli xətti eyni anda saxladığını göstərir: təzyiq və diplomatik çıxış yolu. Belə strategiya qarşı tərəfi qeyri-müəyyən vəziyyətdə saxlayaraq danışıqlarda üstünlük qazanmaq məqsədi daşıya bilər.

İsrail və İran arasında artan gərginlik fonunda ABŞ prezidentinin “dərhal atəşkəs” çağırışı Vaşinqtonun regionda genişmiqyaslı eskalasiyadan narahat olduğunu göstərir. ABŞ burada həm İsrailin təhlükəsizlik maraqlarını nəzərə almağa, həm də İranla açıq qarşıdurmanın daha geniş müharibəyə çevrilməsinin qarşısını almağa çalışır. Bu vəziyyət regionda çoxqatlı diplomatik balansın mövcud olduğunu ortaya qoyur.

Benzin qiymətlərinin azalacağı ilə bağlı açıqlama iqtisadi mövzuların xarici siyasət narrativinə daxil edildiyini göstərir. ABŞ daxilində enerji qiymətləri birbaşa ictimai məmnuniyyətə təsir edən əsas faktorlardan biridir. Bu səbəbdən xarici siyasət uğuru ilə iqtisadi rahatlıq arasında əlaqə qurmaq siyasi dəstəyin gücləndirilməsi üçün effektiv kommunikasiya üsulu kimi istifadə olunur.

Beynəlxalq münasibətlər baxımından “qısa müddətdə tam qələbə” kimi ifadələr adətən real proseslərin deyil, siyasi optimizmin göstəricisi kimi qiymətləndirilir. İran kimi regional güc mərkəzi ilə bağlı məsələlərdə nəticələr adətən uzunmüddətli diplomatik, iqtisadi və təhlükəsizlik proseslərindən asılı olur. Bu baxımdan Trampın ifadələri daha çox siyasi təzyiq yaratmaq və danışıqlarda üstün mövqe formalaşdırmaq məqsədi daşıyır.

ABŞ–İran münasibətləri fonunda Trampın açıqlamaları göstərir ki, xarici siyasət yalnız dövlətlərarası proses deyil, həm də daxili siyasi mübarizənin mühüm hissəsidir. “Qələbə” dili seçici mobilizasiyası, beynəlxalq təzyiq və media təsiri baxımından çoxşaxəli funksiyaya malikdir. Bununla belə, real nəticələr daha çox diplomatik proseslərin gedişatından və regional güc balansından asılı olaraq formalaşacaq.

ERAmedia Analitik Qrupu