Rusiyanın dövlət başçısı Vladimir Putin bildirib ki, Rusiya-Çin strateji ittifaqı qlobal səhnədə mühüm və sabitləşdirici rol oynayır. O qeyd edib ki, “Biz heç kimə qarşı ittifaq qurmuruq, əksinə, sülh və ümumi rifah naminə çalışırıq”.

ERAmedia xəbər verir ki, Kremlin yaydığı məlumata əsasən, Putin Çinə rəsmi səfəri öncəsi videomüraciətlə Çin xalqına səslənib.

Pekinə növbəti səfərindən məmnunluğunu ifadə edən Rusiya prezidenti vurğulayıb ki, qarşılıqlı səfərlər və yüksək səviyyəli Rusiya-Çin görüşləri iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafı və mövcud potensialın tam reallaşdırılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Putin xatırladıb ki, 25 il əvvəl Rusiya və Çin arasında “Yaxşı Qonşuluq, Dostluq və Əməkdaşlıq Müqaviləsi” imzalanıb. Onun sözlərinə görə, bu gün Rusiya-Çin münasibətləri misli görünməmiş səviyyəyə çatıb.

O bildirib ki, Moskva və Pekin gələcəyə inamla baxır, siyasət, iqtisadiyyat və müdafiə sahələrində fəal əməkdaşlıq edir. Putin qeyd edib ki, tərəflər ikitərəfli əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi və hər iki ölkənin hərtərəfli inkişafı üçün birgə fəaliyyət göstərirlər.

Putin Çin lideri Si Cinpinin Rusiya ilə uzunmüddətli əməkdaşlığa sadiqliyini yüksək qiymətləndirdiyini deyib. O əlavə edib ki, qarşılıqlı dostluq münasibətləri gələcəyə yönəlmiş iddialı planların hazırlanmasına və həyata keçirilməsinə kömək edir.

Putin vurğulayıb ki, Rusiya ilə Çin arasında ticarət dövriyyəsi artıq 200 milyard dolları ötüb və artmaqda davam edir. Onun sözlərinə görə, qarşılıqlı ödənişlərin demək olar ki, hamısı rubl və yuanla həyata keçirilir. Həmçinin, iki ölkə arasında əməkdaşlığın əsas istiqamətləri üzrə mühüm layihələrin icra olunduğu bildirilib.

Rusiya lideri xalqlar arasında münasibətlərin daha da yaxınlaşdırılmasının vacibliyini qeyd edərək, bu məqsədlə iki ölkə arasında qarşılıqlı vizasız rejimin tətbiq olunduğunu xatırladıb.

Putin əlavə edib ki, Rusiya və Çin beynəlxalq hüququn və United Nations Nizamnaməsinin müddəalarını birlikdə müdafiə edir. O bildirib ki, tərəflər Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı, BRICS və digər çoxtərəfli platformalar çərçivəsində əməkdaşlığı davam etdirərək qlobal və regional problemlərin həllinə mühüm töhfə verirlər.

Son illərdə beynəlxalq münasibətlər sistemində baş verən dəyişikliklər Rusiya ilə Çin arasında əməkdaşlığı yeni mərhələyə çıxarıb. Qərbin tətbiq etdiyi sanksiyalar, geosiyasi rəqabətin dərinləşməsi və qlobal iqtisadi mərkəzlərin dəyişməsi Moskva ilə Pekini daha sıx koordinasiyaya sövq edir.

Bu əməkdaşlıq artıq yalnız ikitərəfli münasibətlər çərçivəsində qiymətləndirilmir. Burada əsas məqsəd çoxqütblü dünya modelinin formalaşdırılması və Qərb dominantlığının balanslaşdırılmasıdır. Hər iki dövlət hesab edir ki, mövcud beynəlxalq sistem uzun illər ərzində birtərəfli siyasi və iqtisadi təsir mexanizmləri üzərində qurulub. Buna görə də alternativ güc mərkəzlərinin yaradılması prioritet məsələyə çevrilib.

Rusiya və Çin arasında milli valyutalarla hesablaşmaların genişlənməsi təsadüfi addım deyil. Bu, qlobal maliyyə sistemində ABŞ dollarından asılılığın azaldılması istiqamətində atılan strateji qərar kimi qiymətləndirilir.

Xüsusilə Ukrayna müharibəsindən sonra Rusiyanın Qərb maliyyə sistemindən qismən təcrid edilməsi Moskvanı alternativ iqtisadi tərəfdaşlıqlara yönəldib. Çin isə dünyanın ikinci böyük iqtisadiyyatı kimi yuanın beynəlxalq nüfuzunu artırmağa çalışır. Bu proses gələcəkdə beynəlxalq ticarət sistemində yeni maliyyə balansının yaranmasına səbəb ola bilər.

Analitiklərin fikrincə, enerji, logistika və texnologiya sahələrində genişlənən əməkdaşlıq Avrasiya məkanında yeni iqtisadi blokun formalaşmasına şərait yaradır.

Moskva və Pekin rəsmən hərbi ittifaq qurmadıqlarını bəyan etsələr də, son illərdə müdafiə sahəsində koordinasiyanın artması diqqətdən yayınmır. Birgə hərbi təlimlər, təhlükəsizlik dialoqları və regional məsələlərdə ortaq mövqelər bu yaxınlaşmanın strateji xarakter daşıdığını göstərir.

Qərb ölkələri hesab edir ki, Rusiya və Çin arasındakı münasibətlər gələcəkdə beynəlxalq təhlükəsizlik arxitekturasına ciddi təsir göstərə bilər. Xüsusilə Asiya-Sakit okean regionunda ABŞ-Çin rəqabətinin artdığı bir dövrdə Moskvanın Pekinə siyasi dəstəyi Vaşinqton üçün əlavə geosiyasi təzyiq yaradır.

ERAmedia Analitik Qrupu