Türkiyənin Xarici İşlər naziri Hakan Fidan bu gün İstanbulda Türkiyə–Azərbaycan–Gürcüstan Üçtərəfli Xarici İşlər Nazirləri Toplantısının 10-cu iclasına ev sahibliyi edəcək.

ERAmedia xəbər verir ki, Türkiyə Xarici İşlər Nazirliyindən yayılan məlumata görə, Hakan Fidanın ev sahibliyində keçiriləcək toplantıda Azərbaycanın Xarici İşlər naziri Ceyhun Bayramov və Gürcüstanın Baş nazirinin müavini, Xarici İşlər naziri Maka Botchorishvili iştirak edəcək.

10-cu Türkiyə–Azərbaycan–Gürcüstan Üçtərəfli Xarici İşlər Nazirləri Toplantısında üç ölkə arasında mövcud əməkdaşlığın vəziyyəti nəzərdən keçiriləcək, gələcək dövr üçün birgə fəaliyyət istiqamətləri müzakirə olunacaq.

Toplantının gündəliyində üç əsas mövzu yer alır: “Regional proseslər, xarici siyasət məsələləri və Cənubi Qafqazda əməkdaşlıq”, “Nəqliyyat, bağlantı və regional tranzit şəbəkələrinin gücləndirilməsi”, həmçinin “Enerji təhlükəsizliyi, ticarət və iqtisadi əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi”.

Hakan Fidan çıxışında geosiyasi qeyri-müəyyənliklərin, iqtisadi həssaslıqların və təhlükəsizlik çağırışlarının artdığı dövrdə Cənubi Qafqazın strateji əhəmiyyətinin daha da yüksəldiyini vurğulayacaq.

O, üçtərəfli əməkdaşlıq mexanizminin regionda sabitlik və rifahı təşviq edən mühüm və nəticəyönümlü platforma olduğunu qeyd edəcək, Türkiyənin Azərbaycan və Gürcüstanla inkişaf etdirdiyi çoxşaxəli münasibətlərin regional sabitlik və iqtisadi inteqrasiyaya töhfə verdiyini bildirəcək.

Fidan son illərdə qlobal təchizat zəncirlərində dəyişikliklər, enerji təchizatı təhlükəsizliyi müzakirələri və dəyişən geoiqtisadi dinamikalar fonunda Avropa ilə Asiya arasında bağlantı baxımından Orta Dəhlizin əhəmiyyətinin artdığını da diqqətə çatdıracaq.

Bununla yanaşı, Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu xətti başda olmaqla Orta Dəhlizdə yer alan nəqliyyat layihələrinin gücləndirilməsi, logistika şəbəkələrinin inkişafı və daşımacılıq imkanlarının artırılmasının prioritet istiqamətlərdən biri olduğu qeyd ediləcək.

Enerji sahəsində həyata keçirilən strateji layihələrin yalnız üç ölkəyə deyil, daha geniş regionun enerji təhlükəsizliyinə mühüm töhfə verdiyi vurğulanacaq, bu sahədə əməkdaşlığın və koordinasiyanın artırılmasının vacibliyi ön plana çıxarılacaq.

Hakan Fidan həmçinin Cənubi Qafqazda davamlı sülh, sabitlik və normallaşmanın təmin edilməsinin regional inkişaf üçün strateji əhəmiyyət daşıdığını bildirəcək.

O, Rusiya–Ukrayna müharibəsinin Cənubi Qafqaz, Qara dəniz və digər qonşu regionlar üçün təhlükə yaratmağa davam etdiyini qeyd edərək, münaqişənin ədalətli və davamlı sülh yolu ilə həll olunması üçün diplomatik səylərin dəstəklənməsinin vacibliyini vurğulayacaq.

Türkiyə–Azərbaycan–Gürcüstan Üçtərəfli Xarici İşlər Nazirləri Toplantısı üç ölkə arasında siyasi dialoqun institusionallaşdırılması və regional əməkdaşlığın gücləndirilməsi məqsədilə həyata keçirilir.

Bu formatda ilk toplantı 8 iyun 2012-ci ildə Trabzonda, sonuncu iclas isə 15 mart 2024-cü ildə Azərbaycanın Bakı şəhərində keçirilib.

Toplantılar çərçivəsində xarici siyasət və regional proseslər, nəqliyyat və bağlantı, enerji təhlükəsizliyi, ticarət, iqtisadi münasibətlər və regional infrastruktur layihələri kimi məsələlər müzakirə olunur.

Türkiyə, Azərbaycan və Gürcüstan Avropa ilə Asiya arasında strateji bağlantı xəttində yerləşir. Bu çərçivədə Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu, Orta Dəhliz və regional logistika layihələri, eləcə də enerji sahəsində əməkdaşlıq üç ölkə arasında tərəfdaşlığın əsas sütunlarını təşkil edir.

Təxminən 14 ildir fasiləsiz davam edən bu üçtərəfli mexanizm Cənubi Qafqazda sabitlik, iqtisadi inteqrasiya və regional rifahın təşviqi baxımından ortaq vizyonun mühüm göstəricisi kimi qiymətləndirilir.

Qeyd edək ki, Türkiyə–Azərbaycan–Gürcüstan üçtərəfli formatı Cənubi Qafqazda regional əməkdaşlığın institusionallaşmış ən sabit mexanizmlərindən biri kimi çıxış edir. Bu platforma yalnız diplomatik dialoq deyil, həm də geosiyasi və geoiqtisadi maraqların uzlaşdırıldığı strateji bir çərçivə rolunu oynayır.

İstanbulda keçiriləcək 10-cu toplantı üç ölkənin dəyişən qlobal şəraitə uyğun olaraq əməkdaşlığı dərinləşdirmək niyyətini göstərir. Xüsusilə Orta Dəhliz və Bakı–Tbilisi–Qars kimi layihələr Avropa ilə Asiya arasında alternativ nəqliyyat xətti kimi strateji əhəmiyyətini artırır. Enerji təhlükəsizliyi məsələləri isə bu üçtərəfli formatın iqtisadi əməkdaşlıqdan daha geniş təhlükəsizlik gündəminə keçdiyini nümayiş etdirir.

Rusiya–Ukrayna müharibəsinin regional təsirləri Cənubi Qafqazın geosiyasi risk mühitini daha da mürəkkəbləşdirir. Bu səbəbdən üç ölkə arasında koordinasiya həm sabitlik, həm də risklərin idarə olunması baxımından önəm daşıyır. Türkiyənin bu platformadakı aktiv rolu onun regionda tranzit və enerji qovşağı kimi mövqeyini gücləndirir.

Azərbaycan və Gürcüstan üçün isə bu əməkdaşlıq iqtisadi inteqrasiya və beynəlxalq nəqliyyat şəbəkələrinə çıxış baxımından mühüm imkanlar yaradır. Nəticə etibarilə, bu format Cənubi Qafqazda uzunmüddətli sabitlik və qarşılıqlı asılılığa əsaslanan regional düzənin formalaşmasına xidmət edir.

ERAmedia Analitik Qrupu