ABŞ prezidenti Donald Tramp bildirib ki, ABŞ və İsrailin İrana endirdiyi zərbələrdən sonra ölkədə “rejim dəyişikliyi” baş verib və yeni rəhbərlik daha “ağıllı” olub.

ERAmedia xəbər verir ki, Amerika mediasının məlumatına görə, Tramp bu açıqlamanı “Air Force One” təyyarəsinin göyərtəsində verərək ABŞ və İsrailin İrana zərbələrini şərh edib.

“Biz artıq rejimi dəyişmişik. İndi əvvəllər heç kimin danışıqlar aparmadığı tamamilə fərqli insanlarla işləyirik. Tamamilə başqa bir qrupdur. Buna görə də mən bunu rejim dəyişikliyi kimi qiymətləndirirəm”, – deyə Tramp bildirib.

ABŞ-ın təqdim etdiyi 15 maddəlik atəşkəs planına İranın cavab verib-vermədiyi sualına cavab olaraq Tramp deyib: “Onlar cavab verdilər. Maddələrin əksəriyyətini bizə təqdim etdilər. Niyə təqdim etməsinlər ki?”

Donald Tramp həmçinin bildirib ki, “White House”un şərq qanadında inşa edilən yeni bal zalının altında təhlükəsizlik yönümlü kompleks tikilir və layihə tamamilə onun özü və xeyriyyəçilər tərəfindən maliyyələşdirilir.

“Ordu bal zalının altında böyük bir kompleks tikir və tikinti davam edir. Hər şey çox yaxşı gedir”, – deyə o qeyd edib.

O vurğulayıb ki, yeraltı struktur təhlükəsizlik tədbirləri ilə bağlıdır və ikiqat funksiyanı yerinə yetirəcək.

“Bizdə gülləyə davamlı şüşələr, dronlardan qorunan dam və tavanlar var. Hər şey dronlara və güllələrə qarşı qorunur və təəssüf ki, biz belə bir dövrdə yaşayırıq ki, bu, zəruridir”, – deyə Tramp əlavə edib.

Prezident qeyd edib ki, layihə dövlət vəsaiti hesabına deyil: “Bütün xərclər mən və xeyriyyəçilər tərəfindən ödənilib. Dövlətdən bir qəpik belə xərclənmir”.

Tramp həmçinin bildirib ki, işlər planlaşdırılandan daha sürətlə gedir və büdcə çərçivəsində qalır. O əlavə edib ki, bal zalı memarlıq baxımından Ağ Evlə uyğun olacaq: “Düşünürəm ki, bu, dünyada ən böyük bal zalı olacaq. Ağ Evə ideal şəkildə uyğun gələcək və bu, mənim fikrimcə, çox vacibdir”.

Donald Trampın İranla bağlı “rejim dəyişikliyi” bəyanatı regionda yeni siyasi diskussiyalara səbəb olub. Bu açıqlama təkcə hərbi əməliyyatların nəticəsi kimi deyil, həm də informasiya müharibəsinin bir elementi kimi qiymətləndirilə bilər.

ABŞ və İsrailin İrana endirdiyi zərbələr regionda güc balansının yenidən formalaşmasına gətirib çıxara bilər. Lakin “rejim dəyişikliyi” kimi ciddi iddiaların real siyasi proseslərlə nə dərəcədə uyğunlaşdığı sual doğurur. İran kimi mürəkkəb siyasi sistemə malik ölkədə hakimiyyətin bu cür qısa müddətdə dəyişməsi ehtimalı zəif görünür. Bu baxımdan, Donald Trampın açıqlaması daha çox diplomatik təzyiq aləti kimi şərh edilə bilər.

Digər tərəfdən, ABŞ-ın 15 maddəlik planına İranın qismən cavab verməsi mümkün danışıqlar üçün zəmin yaradır. Bu isə göstərir ki, tərəflər arasında tam qırılma yox, nəzarətli gərginlik strategiyası üstünlük təşkil edir.

Region ölkələri üçün bu vəziyyət həm təhlükəsizlik riskləri, həm də yeni siyasi imkanlar yaradır. Xüsusilə enerji marşrutlarının təhlükə altına düşməsi qlobal iqtisadiyyata təsir edə bilər.

ABŞ-ın daxili siyasətində də bu kimi sərt bəyanatlar seçki və ictimai rəy faktorları ilə bağlı ola bilər. Nəticə etibarilə, mövcud vəziyyət Yaxın Şərqdə uzunmüddətli sabitliyin hələ də qeyri-müəyyən olduğunu göstərir.

ERAmedia Analitik Qrupu